درآمدهای اغوا کننده اینترنتی

حدود چند ماه پیش به یک صفحه اینترنتی انگلیسی و مربوط به خارج از کشور برخورد کردم که در آن راجع به خانمی به نام «یاسمین مدنی» صحبت شده و ادعا شده بود که ایشان ماهیانه ۶۰۰۰ تا ۷۵۰۰ دلار بابت کار در منزل بابت همکاری با شرکت منتشر کننده مطلب کسب درآمد دارد. متن صفحه طوری نوشته شده بود که خواننده را تشویق می‌کرد برای همکاری با آن شرکت هر چه سریع‌تر ثبت نام نماید. من آن صفحه را bookmark کردم تا سر فرصت بررسی بیشتری انجام دهم. اما امروز ۲۹ ژانویه ۲۰۱۴ که مجدداً به آن صفحه مراجعه کردم حس کردم به طرز ماهرانه‌ای گول خورده‌ام. چون این فقط یک تبلیغات اغوا کننده درآمدهای نامعلوم اینترنتی به قصد اهداف دیگر است. لطفاً شما هم به دلایل من توجه کنید تا خدای ناکرده هیچ وقت چنین حرف‌هایی را باور نکنید. صفحه مذکور در این آدرس قرار دارد.

  1. لباس این خانم کم و بیش عربی است. چیزی که در ایران خصوصاً برای کسانی که صاحبکار دولتی ندارد کمی نامعمول است.
  2. چک مستقیماً به نام خانم یاسمین مدنی صادر شده در حالی که بانک‌ها و موسسات مالی غربی سالهاست که از ارائه چنین خدماتی به ایرانی‌ها امتناع می‌کنند.
  3. اگر در سایت‌های Freelancing فعالیت کرده باشید می‌دانید که هندی‌ها سر ساعتی ۴ دلار هم دست و پا می‌شکنند. پس چطور اجازه می‌دهند یک ایرانی معمولی با هفته‌ای ۱۵ الی ۱۸ ساعت کار صاحب ۶۰۰۰ تا ۷۵۰۰ دلار درآمد ماهیانه شود؟
  4. من مطلب را چند ماه پیش bookmark کرده بودم ولی امروز که ۲۹ ژانویه ۲۰۱۴ است، می‌بینم که تاریخ به روز رسانی مطلب به طرز عجیبی مربوط به ۲۳ ژانویه (۶ روز پیش) است. کامنت‌های ذیل مطلب نیز از ۲۵ ژانویه (۴ روز پیش) شروع شده‌اند و تا ۲۸ ژانویه (۱ روز پیش) ادامه پیدا کرده‌اند. یعنی انگار نه انگار که این مطلب مربوط به حداقل ۴ ماه پیش است، تاریخ مطلب و کامنت‌ها همگی مربوط به همین چند روزه هستند.
  5. کامنت‌ها بسته است و امکان کامنت گذاری نیست. هیچ ایمیل یا وب سایتی نه از خانم یاسمین مدنی و نه از هیچ کدام از کامنت‌گذاران منتشر نشده است.
  6. همه کامنت گذاران یا گفته‌اند که ما همین الان ثبت نام می‌کنیم یا همان ادعای خانم یاسمین مدنی مبنی بر درآمد بالا را تکرار کرده‌اند.
  7. کامنت گذاران اسامی ایرانی دارند ولی همگی بلا استثنا تسلط کاملی به زبان انگلیسی دارند!
  8. به عکس‌هایی که هم زمان با نوشتن این متن از آن صفحه تهیه کرده‌ام توجه فرمایید.

تجربه‌هایی از پذیرش و استقرار در مراکز رشد

در ادامه مطلبی تحت عنوان «پذیرش در مراکز رشد و پارک‌های علم و فناوری» که در آن راجع به مراکز رشد و پارک‌های فناوری، امکانات کلی آنها، روال پذیرش و فهرستی از مراکز رشد کشور صحبت کرده بودم، می‌رسیم به اینجا که فرایند عملی پذیرش در این طور مراکز چیست، تجارب واقعی چه چیزی به ما می‌گوید و استقرار به چه صورت است. در اینجا اطلاعات مربوط به دو مرکز رشد «الف» و «ب» بررسی شده‌اند.

قبل از هر چیز بهتر است مروری داشته باشم بر تجارب جمعی گروهی از افراد مرتبط با مراکز رشد که هر کدام کم و بیش تجاربی از استقرار در مراکز رشد داشته‌اند. این گروه از افراد در گروه فیس‌بوکی Iran Startups در دسترس هستند. موافقان و مخالفان مراکز رشد نسبتاً قطبی هستند. یعنی یک عده کاملاً موافق و یک عده کاملاً مخالف. گروه موافق، هزینه‌های پایین و مکان راحت را از مزایای خوب می‌دانند در حالی که گروه مخالف، آشنا نبودن مسئولین مراکز رشد با فرایند کارآفرینی و بخش خصوصی و عدم وجود واقعی هیچ نوع خدمات حمایت کننده و ارشاد کننده را از مهم‌ترین نقایص مراکز رشد می‌دانند. البته موافقین بر این نظر هستند که اگر بدانید در مرکز رشد به دنبال چه چیزی هستید و چرا به آنجا رفته‌اید مشکلی به وجود نمی‌آید.

فرایند استقرار در مرکز رشد «الف» به این صورت است که یک سری فرم خاص پر شده و به مرکز رشد ارسال می‌شود. سپس درخواست شما در صف انتظار قرار می‌گیرد تا در شورای فناوری که معمولاً ماهی یک بار تشکیل جلسه می‌دهد مطرح شود. البته ممکن است شانس با شما یار نباشد و یکی از اعضای کلیدی شورا به مدت طولانی در ماموریت یا مرخصی باشد. در این صورت باید زمان انتظار را دو یا سه ماه در نظر گرفت. شرایط استقرار در مرکز رشد «الف» و همین طور بخش‌های مختلف فرم چندان نامعقول و غیر منطقی نیست. شما باید یک شرکت ثبت شده باشید که از زمان تاسیس آن مدت زیادی نگذشته باشد (البته امکانی به اسم پیش رشد نیز وجود دارد). از آنجا که این مرکز رشد شناخت بیشتری نسبت به فناوری اطلاعات و ارتباطات دارد، فرم پذیرش فاقد موارد غیر ضروری مثل نیاز به برق سه فاز، سوله، مواد اولیه و غیره است. در فرم پذیرش اشارات زیادی به موضوع مالی، فروش و بازگشت هزینه شده است. این یعنی باید یک Business Plan مناسب تهیه کرده باشید تا بتوانید به این سوالات جواب مناسبی بدهید.

در صورت که فرم پذیرش شما به اندازه کافی مثبت و مناسب به نظر برسد برای جلسه دفاعیه دعوت خواهید شد. در این جلسه در حضور چند نفر از مسئولین مرکز از طرح خود دفاع کرده و به سوالات مطرح شده پاسخ خواهید داد. در صورتی که هیئت حاضر در جلسه دفاعیه شما را قبول کنند ظرف مدت کوتاهی جهت تکمیل مدارک و امضای قرارداد با شما تماس گرفته خواهد شد. یک سری مدارک معمولی مثل آگهی تاسیس و تغییرات از شما خواسته خواهد شد. باید یک ضامن رسمی نیز معرفی کرده و یک قطعه سفته مبلغ بالا به امضای خودتان و ضامن به مرکز رشد بسپارید. شما به جز هزینه ماهیانه چیز دیگری پرداخت نخواهید کرد. در انتهای این مراحل اتاق کارتان به شما تحویل داده می‌شود و می‌توانید تجهیزات خود را مستقر کنید. در این حین و پس از استقرار نیز موارد جزیی زیادی وجود دارند که به تدریج یاد خواهید گرفت.

اما استقرار در مرکز رشد «ب» که یک مرکز عمومی است نیز کم و بیش همین مراحل را شامل می‌شود. با این تفاوت که فرم پذیرش بسیار عریض و طویل است و عمدتاً مخصوص شرکت‌های صنعتی و تولید بزرگ تنظیم شده و در آن باید به سوالاتی نظیر هزینه خرید زمین، مواد خام، هزینه تمام شده محصول، هزینه تاسیسات، موافقت اصولی، بهره برداری آزمایشی، هزینه نگهداری و تعمیرات سالانه پاسخ دهید. این مرکز رشد جلسه دفاعیه ندارد و سخت‌گیری کمتری در مورد حضور فعال اعضا دارد اما داوری طرح بیشتر بر مبنای اصول نظری است تا عملی. همچنین هزینه‌های ماهیانه آن به مقدار اندکی کمتر از مرکز رشد «الف» است اما از سال سوم باید بخشی از سود حاصل از فروش به مرکز رشد پرداخت شود. می‌شود گفت که بی‌نظمی ملایمی در این مرکز وجود دارد که چندان جذاب نیست.

دقت کنید همه این شرایط، اطلاعات و تجارب در طول سال ۱۳۹۲ اتفاق افتاده و ممکن است در سال‌های قبل یا بعد متفاوت باشد.

در پایان مطلب علاقمند هستم بگویم در حال حاضر از موافقان مراکز رشد بوده و وجود مراکز رشد در کشور را حتی با دیوانسالاری (بروکراسی) زیاد همراه آن فرصتی خوب می‌دانم برای همه کسانی که دوست دارند شانس خودشان را در کسب و کاری مستقل و نوآورانه امتحان کنند. امیدوارم نقایص مراکز رشد کمتر شده و شاهد شکوفایی بیشتر واحدهای فناور مستقر در آنها باشیم. اگر شخصی علاقمند به کسب اطلاعات بیشتر در زمینه پذیرش و استقرار در مراکز رشد باشد می‌تواند با ایمیل من به آدرس afshar dot mohebbi atsign gmail dot com تماس بگیرد. اگر تجربه و اطلاعاتم به درد کسی بخورد، معمولاً دریغ نخواهم کرد. البته خیلی هم مفید است اگر کسانی که تجربه مشابه دارند ذیل همین مطلب comment بگذارند یا بدهند به بنده که در همین وبلاگ به صورت مطلب مهمان منتشر کنم.